Co to jest dysleksja, dysgrafia i hiperleksja?

Różne czynniki wpływają na to, dlaczego nasze dziecko radzi sobie gorzej w szkole. Być może nie radzi sobie ze stresem i gdy przychodzi pora na napisanie sprawdzianu cała wiedza wyparowuje mu z głowy. Możliwe, że coś je trapi i sprawia, że nie może się skoncentrować. Czasem to my, rodzice, wymagamy zbyt wiele i dziecko nigdy nie może sprostać naszym oczekiwaniem. Dzisiaj coraz częściej mówi się też o zaburzeniach rozwoju psychicznego wpływających na problemy z nauką. Czym są, jakie są ich objawy i jak sobie z nimi radzić?

Dysgrafia i dysleksja – co to?

Coraz więcej uwagi zwraca się na rozwój psychiczny dziecka. To niesamowicie złożony proces trwający latami, a różne zewnętrzne i wewnętrzne czynniki mają na niego znaczący wpływ. Zarówno uwarunkowania genetyczne jak i środowiskowe kształtują to, jak rozwija się psychika naszego dziecka. Zaburzenia rozwoju psychicznego to szerokie spektrum zaburzeń o różnorodnym nasileniu, począwszy od trudności w mowie lub z czytaniem po występowanie autyzmu. To właśnie na owym spektrum zaburzeń rozwoju psychicznego znajdują się dysleksja czy dysgrafia. Co to za zaburzenia i czym się objawiają? Przeszkadzają przede wszystkim w rozwoju umiejętności szkolnych, ale ich wpływ odczuwać można nawet przez całe życie. Dysleksja rozwojowa oznacza trudności w nauce czytania i rozumienia tekstów, dysgrafia natomiast objawia się trudnościami w pisaniu. Niektórzy błędnie uznają te zaburzenia za „współczesny wymysł” mający usprawiedliwić lenistwo u dzieci, są to jednak poważne zjawiska utrudniające funkcjonowanie nie tylko w szkole, ale i w codziennym życiu. Po raz pierwszy tego typu zaburzenia zostały opisane na przełomie XIX i XX wieku. Dotykają one około dziesięciu procent dzieci ze znaczącą przewagą chłopców. Najczęstsze objawy wskazujące na dysleksję to przede wszystkim:  odczuwanie zawrotów głowy podczas czytania, nieświadome omijanie liter lub dodawanie nieistniejących w danym słowie liter lub głosek podczas czytania, problemy ze zrozumieniem przeczytanego teksty, przestawianie liter w słowie i słów w zdaniach, problemy z sylabizacją. Specyficzną odmianą tego typu zaburzeń jest hiperleksja. Objawy hiperleksji są nieco mniej oczywiste – dzieci czytają płynie i szybko, bez większych problemów, ale mają problem ze zrozumieniem przeczytanej treści. Potrafią więc szybko łączyć ze sobą słowa i zdania, ale nie przechwytują podczas tego procesu zależności znaczeniowych. Dysgrafia objawia się natomiast pisaniem w sposób niedbały i niekształtny, nieumiejętnym odtwarzaniem zapisanych wcześniej słów, pomijaniem liter i słów podczas pisania, niewłaściwym łączeniem liter i słów.

Diagnoza dysleksji lub dysgrafii – co dalej?

Zaburzeń tego typu nie powinno się bagatelizować. Jeśli zauważamy u swojego dziecka któreś z wymienionych objawów najlepiej udać się do specjalistycznej poradni zajmującej się diagnozowaniem zaburzeń w rozwoju psychicznym. Konkretne badania przeprowadzone przez grupę profesjonalistów pozwolą stwierdzić, czy to, co dolega naszemu dziecku to rzeczywiście dysleksja. Co to za badania i jak przebiega proces diagnozy? Zespół składający się z pedagogów, psychologów, neurologa dziecięcego i innych specjalistów w dziedzinie pracy z dziećmi bada szereg umiejętności naszego dziecka, między innymi poziom pisania i czytania czy znajomość ortografii, ale również np. poziom wiedzy matematycznej. Badania psychologiczne pomagają natomiast określić poziom rozwoju umysłowego naszego dziecka. Jeśli dysleksja bądź dysgrafia rzeczywiście zostaną stwierdzone odpowiednie orzeczenie z diagnozą muszą być przekazane do szkoły, by ta była świadoma zaburzeń dziecka. Dzięki temu dziecko będzie mogło m.in. pisać egzaminy w specjalnych warunkach i uczęszczać na terapię pomagającą w walce z dysleksją i dysgrafią. Ważna jest tu też praca rodziców w domu – zaburzeń tego typu nie da się w pełni wyleczyć, ale można pracować nad umiejętnościami i stopniowo zmniejszać odczuwane przez dziecko trudności. Wymaga to jednak konsekwencji i współpracy na linii dziecko-rodzic-terapeuta.

Artykuł sponsorowany.

Ostatnia aktualizacja wpisu: 6 lipca, 2023